RöportajlarTeknoloji ile habercilik dijitalleşiyor

16 Ekim 201977

Demirören Dijital Strateji ve İş Geliştirme Genel Müdür Yardımcısı Vadi Dipçin, anlık olarak sitelerin 100 binlerce kullanıcıya eriştiğini, haber tüketim deneyiminin her gün değiştiğini, NLP ve Yapay Zeka gibi teknolojilerin haberciliğin işleyişini radikal bir şekilde değiştireceğini belirtti. 

Demirören Grubu dijitalleşme süreçlerinde ne gibi çalışmalar yapıyor? 2020 ajandasında neler var?

Demirören Grubu olarak Enerji, Medya, Şans Oyunları, Sanayi, Gayrimenkul, Turizm ve Eğitim sektörlerinde yer almaktayız. Dijitalleşen dünyada, grubun mevcut sektörlerdeki yerini koruyabilmesi ve sürdürülebilirliğini sağlayabilmesi için dijitalleşmeye verdiği önem ve bu alana yönelik yatırımlarımız her geçen gün artmaktadır. Bu yatırımlar doğrultusunda 2019 yılında Spor Toto ve Türkiye Varlık Fonu tarafından yönetilen ve güçlü bir teknolojik altyapı gerektiren İddia ve Milli Piyango’nun işletme hakkını Demirören Grubunun dahil olduğu ortaklıklarla devralmış bulunmaktayız. Yine 2019 yılı başında öncelik medya sektörü olmak üzere grubun dijitalleşme sürecini desteklemek ve geleceğin içinde, bugünün ihtiyaçlarına çözüm üretme amacıyla Demirören Dijital ve Demirören Teknoloji şirketleri grup bünyesinde yerinde Ar-Ge merkezi seçilerek grubun dijital dönüşümünün desteklenmesi için projeler üzerine çalışmalarına başladı.

Medya sektöründe mevcut markalarımızla ve güçlü medya operasyonu için gereken teknolojik altyapımız ile Türkiye’de ulaştığımız son kullanıcı ile birlikte medya sektörüne yön verdiğimizi düşünmekte ve medya ile birlikte reklamcılığın da dijitalleşmesinde katkı sağladığımız ve bünyemizde önemli reklam teknolojilerini kullandığımız MedyaNet ve Digital Case ile dijital reklam satış ve dijital pazarlama faaliyetlerimizi sürdürmekteyiz. 2020 yılı içerisinde de mevcut ve her geçen gün gelişen dijital operasyonlarımız ile nihai tüketici deneyimini önceliklendiren operasyonumuz ve yatırımlarımız ile Demirören Grubunun dijitalde öncü bir hale gelmesi için çalışmalarımızı sürdüreceğiz.

Medya hızlı bir şekilde geleneksel modelleri terk ediyor? Yeni medya nasıl tarif edilebilir? Sosyal medya ve diğer iletişim yolları bu süreci nasıl değiştiriyor? Geleneksel kağıt tabanlı medya için neler söylemek istersiniz?

Medya sektörünün dijital dönüşümünü incelersek bundan 10 yıl öncesinde, geleneksel gazetelerin değer zincirinde, günlük olarak üretilen ve tüketilen gazete operasyonunda en önemli süreçler doğru dağıtım ağının kurulması ve kullanıcı sadakati yaratacak promosyonların planlanmasıydı. Gazeteler okuyucunun tek basılı haber kaynağı ve TV kanalları da en önemli eğlence unsuruydu. Günümüzde ise gelişen teknoloji ile birlikte medya sektörü organizasyonel dönüşümünü teknolojik gereksinimler ile birlikte yavaş yavaş tamamlarken, önde gelen medya şirketleri içerik oluşturma-derleme-sunma süreçlerinde ve gelir modellerinde farklılaşarak kullanıcı deneyimine odaklanmaktadır.

Bütün bu dönüşümde değişmeyen tek şey tüketicinin medya sektörü değer zincirinde hep merkezde olması ve değişimin tükecinin tercihlerine göre zamanla şekillenmesi olarak yorumlayabiliriz.  Wearesocial 2019 verilerine göre Türkiye’de internet kullanımı günlük ortalama 7 saat 15 dakika ve tüketicinin internette zamanını geçirdiği her mecra, her uygulama medya şirketleri için artık rekabet edilmesi gereken bir unsur. Doğal olarak medya şirketleri de sosyal medya da dahil olmak üzere tüketicinin yer aldığı her platformu, tüketicinin internette geçirdiği zamandan pay alabilmek adına kullanmayı hedeflemekte ve teknolojik altyapısını ve içerik stratejisini bu doğrultuda gözden geçirmektedir.

Demirören olarak büyük bir medya operasyonu yönetiyorsunuz? Haber akışı, altyapı ve diğer teknoloji çözümlerinde dünya ile kıyaslandığında ne durumdayız?

Demirören Medya Dijital Dönüşüm stratejimiz gereği teknolojinin ilerleme hızı ve artan dijitalleşme ile birlikte, gelir modellerimizi, medya ürünlerimizin kullanıcı deneyimini ve iş yapış yöntemlerimizi yeniden tanımladığımız bir dönemdeyiz.

Bu dönüşüm içinde oyunun kurallarını değiştiren veya kuran Grup olmak için değişiyoruz ve beraberinde içinde bulunduğumuz Medya ekosistemini de dönüştürüyor, yeniliğe öncülük ediyoruz.

Demirören Teknoloji olarak  en güncel teknolojileri, operasyonel verimliliğimizi dünya standardında hizmet sağlamak amacıyla en etkin şekilde kullanmaktayız. Tüm uygulama ve hizmetlerinizin operasyonlarının hem grup çalışanları hem de son kullanıcılarımız için her zaman erişilebilirlik ve sorunsuz performans sağlar şekilde olması için çalışıyoruz.

Anlık ortalama 100 bin kullanıcının ziyaret ettiği dijital medya servislerimizin etkin bir şekilde yönetilmesi ve muhafaza edilmesi amacıyla operasyonlarımızı etkileyecek kritik durumları otomasyon araçlarını kullanarak pro-aktif bir şekilde yönetmekteyiz.

İçinde bulunduğumuz dijital dünyanın hızına ayak uydurabilmek adına sorunlara etkili ve hızlı bir şekilde çözüm bulabilmek büyük bir önem taşımaktadır. Bu nedenle hem Proje Yönetimi hem de Yazılım geliştirme süreçlerimizde Agile “Çevik” Metodolojileri süreçlerimize tam entegre bir şekilde kullanarak, operasyonel çevikliğimizi en üst seviyede tutumaya çalışmaktayız.

Yapay Zeka gibi uygulamaların haberciliği değiştireceği konuşuluyor. Sizce gelecekte haberleri de bilgisayarlar mı yazacak?

Yapay Zeka tabanlı çözümlerin geliştirilmeye başlanması bir çok sektörde olduğu gibi medya sektörünü de yoğun bir değişime sürüklemektedir. Gartner tarafından her yıl yayınlanan Hype Cycle raporlarında yer alan bir çok konunun medya sektörü ile doğrudan etkileşimi olmakla birlikte gelecekte haberleri makineler yazacak hipotezinden önce konuyu detaylandırmak gerekir diye düşünmekteyiz. NLG (Doğal Dil Üretimi) konusu NLP (Doğal Dil İşleme) uzmanları için bile çok yeni bir konu olmakla birlikte her kategoride değil, verilerin çok yoğun kullanıldığı bazı kategorilerde içerik üretiminin sağlanması ana amaçtır. Dolayısıyla editörlerin yerini insanların almasından ziyade editörlerin yapmak zorunda olduğu rutin işlerin makinelerce yapılarak verimliliğin arttırılması hedeflenmektedir.

Hali hazırda veya önümüzdeki dönemde Ar-Ge merkezimizde üzerine çalışacak olduğumuz konuları sıralayacak olursak ilk sıraya NLP (Doğal Dil İşleme) çözümleri gelecektir. Özellikle habere ilişkin anahtar kelimelerin tespiti, mikro sınıflama, duygu durumu analizi gibi konularda hali hazırda çalışmalar gerçekleştiriyoruz. Aynı zamanda belirlemiş olduğumuz belli kategorilerde NLG (Doğal Dil Üretimi) alanında çalışmalar yapmayı hedeflemekteyiz. Süreçlerimizin otomatize hale gelmesi, verilerin bilgiye dönüştürülmesi sürecinde tamamen bulut bilişim sistemleri üzerinde çalışan hatırı sayılır miktarda RPA (Robotik Süreç Otomasyonu) ürünümüz bulunmaktadır. Computer Vision (Bilgisayar Görüşü) teknolojilerini kullanarak sahip olunan büyük dijital arşivin ünlü kişiler bazında sınıflandırılması, nesne – yer tespiti, saç rengi ve duygu durumu gibi konularda işlenerek en hızlı şekilde erişilebilirliği üzerine geliştirmekte olduğumuz çözümlerimiz bulunmaktadır. Makine Öğrenmesi tarafında Türkçe içeriklerin benzerliklerinin bulunarak ilgili haberi okuyan kişilere en doğru haberi göstermek üzerine bazı kategorilerde çalışmalarımız tamamlanmış olup yakın zaman içerisinde okuyucularla paylaşılması hedeflenmektedir. Speech to Text (Konuşmadan Yazıya), Text to Speech (Metin Okuma ) ve özellikle fiziksel gazetelerin dijital ortamlarla etkileşim içerisinde olmasını sağlayacak Arttırılmış Gerçeklik konuları ise yine üzerine küçük denemeler yapmakta olduğumuz ve gelecek dönemlerde ürünleştirme üzerine yoğun efor sarfedeceğimiz alanlar olacaktır.

İletişim hızlandıkça medyanın dijitalleşmesi de mümkün oldu. Bu çerçevede 5G gibi hızlı mobil teknolojiler medyayı nasıl dönüştürecek?

5G Bağlantı, Yapay Zeka, Akıllı Asistanlar, Giyilebilir Teknolojiler, Artırılmış ve Sanal Gerçeklik, Otonom Araçlar ve Blockchain gibi şimdiden hayatımıza dokunmaya başlamış ve önümüzdeki 10 yıl içerisinde aktif olarak hayatımızda yer alacak teknolojilerin Medya ve Eğlence sektöründe öngördüğümüz etkilerini, içerik sunumunun farklılaşması ve içerik tüketim hızının artması olarak yorumlayabiliriz. Medyanın geleceğinin, ev-işyeri ve mobil özelinde farklılaşan arayüzlerle, tüketicinin benimsediği ve gün geçtikçe sayıları artan platformlarda yer alacağını, tüketicilerin tercihlerini içeren veriler ile sürekli olarak beslenen ve gelişen içerik odaklı bir yapıya bürüneceğini öngörmekteyiz. İçerik tüketim hızlarının artması ile birlikte tüketicinin gün içerisinde daha fazla görsel ağırlıklı zengin ve interaktif içerik tüketeceği ve kişiselleştirme teknolojilerinin kullanımı ile her tüketicinin kendi içerik havuzuna daha hızlı ve etkili bir şekilde erişebileceği platformlar bu değişimin en önemli çıktılarından olacaktır. Otonom araçlar, giyilebilir teknolojiler ve arttırılmış ve sanal gerçeklik ile tüketiciye mümkün olan her alandan ulaşmayı hedefleyen yeni platform ortaklıkları ile birlikte, tüketicinin dikkatini çekmek için yeni içerik sunum formatlarının medya şirketleri tarafından benimseneceğini öngörmekteyiz.

Özellikle sosyal medya üzerinden kimi zaman dezenformasyon olabiliyor. Regüle edilmeyen bu ortamlar habercilik dünyasını nasıl etkiledi?

Kullanıcıları tüketmekten üretmeye yönlendiren en büyük gelişmelerden biri şüphesiz ki sosyal mecraların hayatımıza girişi oldu. Sosyal mecralar ile birlikte, kimliğini bulamayan insanlar, sanal bir yapı içinde farklı kimliklere bürünmeyi tercih ettiler. Kimi kullanıcılar kasıtlı olarak bilgiyi manipüle etme yolunu seçerken, kimi kullanıcılar ise manipüle edilmiş bilginin peşinden sürüklenmiş oldular. Genel yapısı itibariyle bilginin çarpıtıldığı konular, sinir uçlarına dokunan veya okuyucuların agresif tepki göstermesine sebebiyet verebilecek başlıklardan oluşuyor. Bazı bilinçli kullanıcılar çeşitli yöntemlerle bilgiyi doğrulama yolunu seçerken büyük ve habersiz bir kesim çarpıtılmış başlıkların peşinde kalıyor. Yayıncılık ilkelerine bağlı operasyonlarını yürüten yayıncılar ise çarpıtılmış başlık, konu veya bilgiler nedeniyle kaybedilen saygıdan ve güvenden nasibini alıyor. Genel yargı, bakış ve düşünce güvensizliğe doğru sürükleniyor.

Dijitalleşme sizin hayatınızda nasıl bir rol oynadı? Kullandığınız teknoloji uygulamaları ve cihazlar nelerdir?

Dijitalleşme hayatımızın sadece bazı bölümlerinde değil neredeyse her noktasına dokunan bir kavram artık. Bu kavramın gerçekleşmesini izlemek gibi bir lüksümüz artık kesinlikle yok. Bu süreçlerin içinde olmak ve hayatımıza yüzde yüz entegre etmemiz gerekiyor. Hem özel hayatımızda hem de iş hayatımızda sürekli çevirimiçi olmak zorundayız. İş yerine akıllı telefonlarımızdaki navigasyon uygulamalarıyla geliyor, e-postalarımızı telefonlarımızdaki uygulamalar aracılığı ile cevaplandırıyoruz. Yemek siparişlerimizde, yaptığımız diğer alışverişlerimizde neredeyse mobile bağımlı hale geldik. Benim hayatımda da dijitalleşme neredeyse her alanda var.

Evde geçirilen zamanımda yayınları, TV dizileri ve filmlerini dijital mecralardan takip ediyorum. Streaming servisleri artık hayatımızın bir parçası oldu.  Akıllı saat kullanımıyla hem uygulama ve e-postalardan gelen bildirimlere daha hızlı ulaşabiliyor hem de sağlık uygulamaları sayesinde daha efektif olarak bazı kontrolleri daha rahat gerçekleştirebiliyorum.

İlgili Haberler